14 JUN

2017

Macro, Onderwerpen

Wereldeconomie: gunstigere groeivooruitzichten

De afgelopen maanden is het economisch klimaat in zowel de ontwikkelde landen als de groeilanden fors verbeterd. Deze trend zou zich moeten voortzetten en leiden tot een groei van 2 % in 2017 en 2018 in de eurozone.

Groeilanden: verdere verbetering

Dat de wereldeconomie duidelijk aantrekt wordt bewezen door de opleving van de handel en de industriële productie. Dit werd mogelijk nadat de vrees voor een bruuske vertraging van de Chinese economie ging liggen, wat ook tot een stabilisatie van de grondstofprijzen heeft geleid. Als gevolg profiteren de grondstofproducerende landen nu van een gunstiger klimaat: hun stijgende exportinkomsten en de waardestijgingen van hun munten veroorzaken lagere inflatoire druk wat hen opnieuw enige bewegingsruimte geeft voor hun monetaire beleid.

In China is de geleidelijke herbalancering van de groei aan de gang in het voordeel van privéconsumptie. Toch blijven verdere structurele hervormingen noodzakelijk: de huidige behoefte van gezinnen om te sparen moet verminderd worden dankzij een beter sociaal beleid, en de lonen moeten verder stijgen om de koopkracht van de gezinnen sneller te laten toenemen. De overheid heeft nog heel wat werk voor de boeg en moet voortdurend bijsturen om de stijgende kredietvraag af te remmen zonder de economische groei te fnuiken.

Verenigde Staten: woorden of daden?

De verkiezing van Donald Trump eind 2016 vervulde de Verenigde Staten met zowel hoop als vrees. Het vooruitzicht van aanzienlijke belastingverlagingen en stevige investeringen in infrastructuur dreef de beurzen meteen hoger. Behalve een plan om Obamacare te hervormen, dat voorlopig alleen is goedgekeurd door het Huis van Afgevaardigden, valt er vandaag over die grote voornemens – met name de belastinghervorming – echter weinig nieuws te melden. En dat terwijl de Republikeinen toch een meerderheid hebben in het Congres.

Als een belastingverlaging uitblijft, dreigt de Amerikaanse economie dan vaart te verliezen? Wij denken van niet. De economie blijft immers profiteren van het wereldwijde herstel. Dankzij de gestabiliseerde olieprijs komen ook de investeringen in de mijnbouw weer op gang. Tot slot blijft de arbeidsmarkt op volle toeren draaien en zullen de geleidelijk stijgende lonen de gezinsbestedingen ondersteunen.

Bovenal valt, alle budgettaire en politieke beperkingen ten spijt, in 2018 wel degelijk een belastingverlaging te verwachten. Die zal wellicht minder groot zijn dan aanvankelijk aangekondigd, maar de groei niettemin doen aantrekken van iets meer dan 2 % dit jaar tot 2,5 % in 2018. In dat klimaat zal de Federal Reserve waarschijnlijk de normalisering van haar rentebeleid voortzetten en beginnen met de afbouw van haar balans ... voor het mandaat van Janet Yellen afloopt in februari 2018.

Eurozone: het herstel wint aan kracht

In de eurozone is er duidelijk opnieuw sprake van stevige groei. Deze groei steunt in de eerste plaats op de binnenlandse vraag. Na een jarenlange terugval leeft de woningbouw op. De inflatie neemt toe, en de lonen stijgen nog altijd slechts in beperkte mate, maar de grotere banencreatie wakkert vandaag de gezinsbestedingen aan. Nu hun vraagvooruitzichten verbeteren en de kredietvoorwaarden gunstig zijn, zullen de bedrijven waarschijnlijk meer gaan investeren. De buitenlandse handel zal de groei daarentegen wat afremmen. De export profiteert vandaag van het wereldwijde herstel, maar de daling van de euro is gestuit en de import zal wellicht wat sneller toenemen. Aangezien tot slot de inspanningen om de overheidsfinanciën in evenwicht te brengen gemiddeld genomen eerder bescheiden blijven, zal de groei wellicht oplopen tot 1,8 % in 2017 en nog wat verder versnellen tot 2 % in 2018.

Nu de economie er beter voor staat, kan de ECB werk maken van een – zeer langzame – bijsturing van haar beleid. Maar ze zal erover waken dat de langetermijnrente niet al te sterk stijgt. De economie is immers nog ver verwijderd van volledige werkgelegenheid, de onderliggende inflatie blijft zwak en de kredietgroei is nog altijd beperkt. Dat de economie weer op gang komt, is voor een groot stuk op het conto van de ECB te schrijven. Nu zullen de regeringen inspanningen moeten leveren om de groeiende kloof tussen de grotere economieën van de eurozone op het gebied van werkloosheid en schuldenlast te verkleinen. Met name als belangrijke Europese economieën er de komende jaren niet in slagen om hun staatsschuld te doen dalen volgens het overeengekomen begrotingstraject, zouden de spanningen tussen landen én op de markten snel kunnen oplopen ... Nu de economie aantrekt, zijn politieke beleidsveranderingen broodnodig!